Starten als zelfstandige
Welke stappen zet u om een zelfstandige activiteit uit te oefenen? Aan welke voorwaarden moet u voldoen om zelfstandige te worden? Stap 1: Aanmelding bij een ondernemingsloket   Inschrijving Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO)  U mag pas een handelsactiviteit starten nadat u zich inschreef bij de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO), teneinde een ondernemingsnummer te verkrijgen.   Onderzoek ondernemersvaardigheden en vergunningen Pas nadat het ondernemingsloket heeft vastgesteld dat u over de vereiste ondernemersvaardigheden en voorafgaande wettelijke vergunningen beschikt kan het overgaan tot inschrijving van de handels- of ambachtsonderneming. Het ondernemingsloket onderzoekt of u voldoende beroepskennis heeft van het beroep dat u wenst uit te oefenen; beheerskennis heeft voor het leiden van een zelfstandige activiteit;  Stap 2: Aansluiten bij een socialeverzekeringsfonds   Beschikken over de nodige feitelijke bekwaamheid tot handeldrijven.   Meerderjarig zijn Enkel meerderjarigen zijn handelingsbekwaam. Vóór die leeftijd kan men zich niet laten inschrijven in de KBO, kan men niet failliet verklaard worden en kan men zelfs niet voor de rechtbank van koophandel gedagvaard worden. Men kan zich pas als zelfstandige vestigen indien de leeftijd van 18 jaar werd bereikt. Wanneer echter een minderjarige na het overlijden van zijn ouders de familiezaak wil voortzetten, kan de vrederechter hiervoor wel een machtiging verlenen. De gefailleerden Iemand die failliet werd verklaard kan in principe nog een nieuwe handelszaak beginnen. Toch kan de rechter een verbod opleggen als blijkt dat hij door een grove fout heeft bijgedragen tot het faillissement. Dit verbod kan ingetrokken worden. Zolang hij niet in eer is hersteld mag de gefailleerde in eigen naam geen bestuursfunctie meer uitoefenen in een handelsvennootschap. Bij faillissement van de vennootschap worden, behoudens uitzonderingen, niet de zaakvoerder(s) of bestuurder(s) failliet verklaard maar alleen de vennootschap. In dat geval worden hun individuele rechten niet getroffen door het faillissement. Bankbreuk Iedereen die wegens bankbreuk veroordeeld werd tot een (voorwaardelijke) gevangenisstraf van drie maanden of meer mag behoudens eerherstel geen koopmansactiviteit meer uitoefenen, noch een bestuursfunctie waarnemen. Wettelijk onbekwaam verklaarden Personen die veroordeeld werden tot een criminele straf (levenslange of tijdelijke opsluiting, levenslange of tijdelijke hechtenis) kunnen geen handel meer drijven voor de duur van de straf. Gerechtelijk onbekwaamverklaarden of in staat van verlengde minderjarigheid verklaarden Deze personen zijn juridisch niet bekwaam om handel te drijven. Personen onder gerechtelijk raadsman gesteld of voor wie een voorlopige bewindsvoerder werd aangesteld   De beroepskaart voor vreemdelingen   De nationaliteit speelt geen rol inzake de verzekeringsplicht voor zelfstandigen. Wat wel telt is de plaats waar de activiteit wordt uitgeoefend. Vreemdelingen die in België een zelfstandige activiteit willen uitoefenen, in eigen naam of in de vorm van een vennootschap, moeten een beroepskaart kunnen voorleggen.   Deze categorieën uitzonderingen verzachten de algemene verplichting een beroepskaart aan te vragen:   De houders van een geldige identiteitskaart voor vreemdelingen of een BIVR (bewijs van inschrijving in het vreemdelingeregister) VOOR ONBEPERKTE DUUR, De onderdanen van een lidstaat van de Europese Economische (de lidstaten van de Europese Unie, Noorwegen, Ijsland en Liechtenstein) en op voorwaarde dat zij zich met hen vestigen, bepaalde leden van hun familie (moeten op hetzelfde adres wonen), : hun echtgenoot hun bloedverwanten in dalende lijn of die van hun echtgenoot, jonger dan 21 jaar die bij hen ten laste zijn hun bloedverwanten in opgaande lijn of die van hun echtgenoot die zij ten laste hebben met uitzondering van de bloedverwanten in opgaande lijn van een student of die van zijn echtgenoot de echtgenoot van de personen in 2. en 3. De Zwitsers De echtgenoot van een Belg en en op voorwaarde dat zij zich met hen vestigen, bepaalde leden van hun familie: zijn bloedverwanten in dalende lijn of die van zijn achtgenoot, jonger dan 21 jaar die zij ten laste hebben zijn bloedverwanten in opgaande lijn of die van zijn echtgenoot die zij ten laste hebben de echtgenoot van de personen in 1. en 2. De door België erkende vluchtelingen.   (Indien een vreemdeling in Duitsland erkend is als vluchteling moet hij nog wel een beroepskaart hebben want het is niet omdat hij in Duitsland erkend is dat dit ook voor België is.) De echtgenoten die hun echtgenoot of echtgenote bijstaan of vervangen, bij de uitoefening van hun zelfstandige beroepsactiviteit. De vreemdeling die ZAKENREIZEN onderneemt, voor zover de DUUR van het verblijf, nodig voor de reis, GEEN 3 OPEENVOLGENDE MAANDEN overschrijdt.  Wanneer zijn het zakenreizen? = verplaatsingen gedaan in België door een vreemdeling, die hier geen hoofdverblijfplaats heeft + verplaatsingen met als doel: professionele partners te bezoeken professionele contacten te onderzoeken en te ontwikkelen te onderhandelen over en het afsluiten van contracten deel te nemen aan salons, beurzen en tentoonstellingen om er zijn producten of deze van zijn vennootschap voor te stellen of te verkopen deel te nemen aan raden van bestuur of algemene vergaderingen van vennootschappen Conferentiehouders : vreemdelingen die geen hoofdverblijfplaats hebben in België en die hier conferenties komen geven, voor zover de duur van het verblijf nodig voor hun prestatie GEEN 3 opeenvolgende maanden overschrijdt. Buitenlandse journalisten : vreemdelingen die geen hoofdverblijfplaats hebben in België en hier prestaties verrichten in het kader van hun beroep, voor zover de duur van het verblijf nodig voor hun prestatie GEEN 3 opeenvolgende maanden overschrijdt. Buitenlandse sportlui + hun buitenlandse zelfstandige begeleiders : vreemdelingen die geen hoofdverblijfplaats hebben in België en die hier prestaties verrichten in het kader van hun respectievelijk beroep, voor zover de duur van het verblijf, nodig voor deze activiteiten, GEEN 3 opeenvolgende maanden overschrijdt. Buitenlandse artiesten + hun buitenlandse zelfstandige begeleiders : die geen hoofdverblijfplaats hebben in België en die hier prestaties verrichten in het kader van hun respectievelijk beroep voor zover de duur van het verblijf, nodig voor deze activiteiten, GEEN 3 opeenvolgende maanden overschrijdt. Buitenlandse studenten die gemachtigd zijn om in België te verblijven en die hier een stage verrichten in het kader van hun studies, voor de duur van hun stage(ONGEACHT DE DUUR VAN DE STAGE!). De vreemdelingen die in België een stage verrichten die werd goedgekeurd door de bevoegde overheid, het betreft stages in het kader van ontwikkelingssamenwerking of van uitwisselingsprogramma’s gebaseerd op wederkerigheid, voor de volledige duur van hun stage! Vreemdelingen die ingeschreven zijn op het tableau van de Orde van advocaten of op de lijst van stagiairs, in toepassing van het koninklijk besluit van 24 augustus 1970 tot invoering van de afwijking van de voorwaarde van de nationaliteit gesteld bij artikel 428 van het Gerechtelijk Wetboek betreffende de titel en de uitoefening van het beroep van advocaat. Zelfstandig kaderpersoneel en zelfstandige vorsers in dienst van coördinatiecentra bedoeld in het koninkijk besluit nr. 187 van 30 december 1982 betreffende de oprichting van coördinatiecentra.   De aanvraag moet ingediend worden bij het ondernemingsloket. Indien de aanvrager nog niet in België verblijft moet hij zijn vraag indienen door bemiddeling van de bevoegde Belgische diplomatieke of consulaire vertegenwoordiger in het land waar hij verblijft, eventueel tegelijk met de aanvraag om vergunning tot verblijf of vestiging.   Elke aanvraag kost 140 €. De afgifte van de beroepskaart gebeurt via het ondernemingsloket. Bij het afleveren van de beroepskaart betaalt u 90 euro per jaar geldigheid.   Een financiële rekening openen   Elke startende zelfstandige of beoefenaar van een vrij beroep is verplicht een zichtrekening te hebben bij een financiële instelling. Hoewel het niet strikt nodig is een nieuwe rekening te openen, kan het toch handig zijn om de zakelijke transacties gescheiden te houden van de privé verrichtingen. Dit rekeningnummer moet door de handelaar verplicht vermeld worden op alle facturen, rekeninguittreksels en andere documenten waarmee een betaling gevorderd wordt.   Verplichte inschrijving bij een ziekenfonds   De socialeverzekeringsfondsen innen de sociale bijdragen, maar voor de uitkeringen in geval van arbeidsongeschiktheid of terugbetaling van medische prestaties, moet de zelfstandige zich wenden tot een ziekenfonds. Daarom is er ook bij deze organisatie een aansluitingsplicht. Wie zelfstandige in bijberoep wordt, moet geen nieuw ziekenfonds kiezen. Men moet wel via een attest van het socialeverzekeringsfonds de mutualiteit van het bestaan van het bijberoep in kennis stellen.    Acerta Sociaal Verzekeringsfonds werkt samen met de CM.   Uw boekhouding en BTW   Het voeren van een boekhouding is een wettelijke verplichting   De opgelegde verplichtingen verschillen naargelang de aard en de omvang van uw bedrijf. Men onderscheidt hierbij de kleine ondernemingen van de middelgrote en de grote ondernemingen. De kleine ondernemingen (dit zijn de eenpersoonszaken, de gewone commanditaire vennootschappen en vennootschappen onder firma waarvan de jaaromzet - excl. BTW - niet groter is dan 500.000 euro) mogen een vereenvoudigde boekhouding voeren. Deze boekhouding omvat normaal: Een inkomend facturenboek U noteert alle aankopen van goederen en diensten die betaald werden. U nummert de facturen of nota’s chronologisch en schrijft ze in het aankoopboek in. U vermeldt het nummer, de datum, de leverancier, het bedrag en de betaaldatum. Het bedrag splitst u uit in ‘investeringen’, ‘aankopen’ en ‘kosten’. De BTW splitst u op in aftrekbare en niet-aftrekbare BTW. Een uitgaand facturenboek U noteert alle verkopen aan klanten. Ook hier nummert u de facturen en nota’s chronologisch en schrijft ze in. U splitst het bedrag uit in een maatstaf per tarief en de respectievelijk verschuldigde BTW. Een dagontvangstenboek U noteert per bedrijfszetel de ontvangsten van de activiteiten waarvoor u geen factuur moet uitreiken. Een tabel van bedrijfsmiddelen   De boekhoudwetgeving spreekt ook over het bijhouden van financiële dagboeken, maar in de praktijk worden die enkel bijgehouden in een vennootschap met een volledig dubbele boekhouding. Dit is verplicht voor middelgrote en grote ondernemingen.   BTW-verplichtingen in het kort Aangifte van aanvang, wijziging en stopzetting van de werkzaamheid De aanvraag tot BTW-identificatie gebeurt met het formulier 604 A dat verkrijgbaar is op ieder BTW-controlekantoor of op de website van FOD Financiën. Deze aanvraag tot BTW-identificatie kan ook gebeuren via Acerta Ondernemingsloket bij uw inschrijving in de Kruispuntbank van Ondernemingen. Uitreiken of ontvangen van facturen Eén uitzondering: u moet geen factuur uitreiken als u aan een particulier levert. Periodiek aangeven van de BTW U moet periodiek een aangifte doen van de belastbare beroepswerkzaamheden en van de gegevens die nodig zijn voor het berekenen van de verschuldigde en aftrekbare BTW. Het tijdstip van deze aangifte is afhankelijk van uw omzet. Betalen van de BTW, eventueel voorschotten; Jaarlijkse listing van verkopen aan Belgische BTW-plichtige afnemers; Intracommunautaire listing per kwartaal; Bewaren van boeken en stukken; Tegenover deze verplichtingen staat een belangrijk recht, nl. het recht op aftrek van de betaalde BTW. De BTW die u aftrekt, moet uiteraard betrekking hebben op uw economische activiteit. Als kleine onderneming kunt u kiezen voor vrijstelling van BTW-belasting Kleine ondernemingen (jaaromzet minder dan 5 580 euro) kunnen kiezen voor deze vrijstellingsregeling. Uw BTW-verplichtingen worden dan tot een minimum herleid. U moet bijvoorbeeld geen periodieke BTW-aangiften indienen en geen BTW betalen. U hebt dan uiteraard ook geen recht op aftrek van betaalde BTW. Deze vrijstelling geldt vanaf 01.10.2007 niet meer voor belastingplichtigen die werk in onroerende staat verrichten. Papier of elektronisch? Kiest u voor een boekhouding op papier of een elektronische versie? U kunt dat vrij bepalen. Wordt het papier, dan moet u gebruik maken van “ingebonden en ingenaaide registers die de gedrukte melding van het aantal bladzijden omvatten”. De drukker levert samen met deze registers een identificatieformulier af. U vult dit formulier in vóór de ingebruikname van de boeken, dagtekent en ondertekent het. U bezorgt het aan Acerta Ondernemingsloket. Het bevat de naam van uw onderneming, uw ondernemingsnummer, het doel van de boeken en de plaats in de reeks, het aantal bladzijden van de registers plus de naam en het ondernemingsnummer van de drukker. Acerta Ondernemingsloket bewaart het formulier en verschaft informatie aan iedere bevoegde overheidsdienst.   Advies aanbevolen! U kunt uw boekhouding zelf voeren. Ervaring leert echter dat het advies van een boekhouder of accountant heel wat voordeel oplevert.
Acerta > Solutions & Services > Zelfstandigen > Starters