Betalingsmoeilijkheden

Wat gebeurt er als ik mijn sociale bijdragen niet stipt of niet betaal? Kan ik gespreid betalen? Zijn er andere oplossingen? Heb ik recht op een uitkering? Verlies ik mijn kinderbijslag? Ook in lastige tijden weet Acerta raad.

Door stipt te betalen zijn je sociale rechten beschermd en bouw je pensioen op. Bovendien kun je de bijdragen in mindering brengen van je bruto inkomen én vermijd je verhogingen van het RSVZ.

Onderschat die verhogingen niet, ze kunnen oplopen tot ongeveer 20 %! Als je te laat betaalt, bedragen ze 3 % van de onbetaalde bijdragen per begonnen kwartaal. Sta je op 31 december nog in het krijt? Dan komt daar eenmalig nog 7 % bovenop.

Je kunt een kwijtschelding aanvragen als je aan twee voorwaarden voldoet.

  1. Je betaalde tijdig de hoofdsom van je sociale bijdragen.
  2. Je stuurt een gemotiveerde kwijtscheldingsaanvraag naar het sociaal verzekeringsfonds, die ze doorstuurt naar het RSVZ. Opgelet: vraag je een vermindering van je voorlopige bijdragen aan en blijkt achteraf, op basis van je werkelijke beroepsinkomen, dat je toch te weinig betaalde? Dan is je sociaal verzekeringsfonds verplicht om een verhoging aan te rekenen. Die verhoging kan oplopen tot ongeveer 20 %.

Hetzelfde geldt voor een gelijkstelling met bijberoep. In principe betaal je dan lagere sociale bijdragen, tenzij je inkomen hoger ligt dan de toegestane grens. Liever geen verhogingen? Betaal bij twijfel minstens de minimumbijdrage van het hoofdberoep.

Voor de opbouw van je sociale rechten is het belangrijk dat je je sociale bijdragen tijdig betaalt. Niet betalen heeft nog altijd verstrekkende gevolgen. Zo bouw je geen pensioen op voor elk kwartaal waarvoor je geen bijdrage betaalde en verlies je je rechten in de ziekteverzekering. Betaal je te laat? Dan rekent het sociaal verzekeringsfonds een verhoging aan en start het, in een latere fase, een gerechtelijke procedure op.

Heb je onvoldoende financiële middelen om je bijdragen binnen de vastgelegde termijn af te betalen, dan kun je zelf de nodige stappen ondernemen om je schulden geleidelijk af te bouwen. Bespreek de mogelijkheden met je boekhouder of accountant.

Voor een zelfstandige die zijn sociale bijdragen niet of moeilijk kan betalen, voorziet het sociaal statuut enkele uitwegen:

1. gelijkstelling met een bijberoep (artikel 37 of artikel 40)

De gelijkstelling met bijberoep is een bijzondere regeling die toelaat dat bepaalde zelfstandigen verminderde sociale bijdragen betalen. Eigenlijk gaat het in deze gevallen om zelfstandigen in hoofdberoep, die bijdragen betalen die normaal alleen van toepassing zijn voor zelfstandigen in bijberoep, of die zelfs volledig vrijgesteld zijn. Er moet dan wel aan een aantal voorwaarden voldaan zijn.

  • Lees alles over de gelijkstelling met een bijberoep in het deel veelgestelde vragen “Sociale bijdragen
     

2. aanvraag tot kwijtschelding van de verhogingen

Omdat je laattijdig betaalde worden verhogingen aangerekend. In bepaalde gevallen kan het Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen (RSVZ) beslissen dat je deze verhogingen niet moet betalen.

Motiveer je aanvraag: je moet aantonen waarom je te laat of niet betaalde. Het niet ontvangen van een rekening is geen geldige reden. Stuur je aanvraag naar Acerta, wij maken je aanvraag over aan het RSVZ. Dat is de eindbeslisser.

3. aanvraag tot vrijstelling van sociale bijdragen aan het RSVZ

Je kan vrijstelling krijgen als je tijdelijke financiële of economische moeilijkheden hebt. Je moet je aanvraag indienen bij je sociaal verzekeringsfonds of via de portaalsite van de overheid. En je moet aantonen dat je omwille van tijdelijke problemen de verschuldigde bijdrage effectief niet kunt neerleggen. Het RSVZ zal je aanvraag dan verder onderzoeken en een beslissing nemen. De uitzondering geldt alleen voor zelfstandigen in hoofdberoep, meewerkende echtgenoten en gepensioneerden. Als zelfstandige in bijberoep val je uit de boot.

Stelt het RSVZ je deels of volledig vrij van bijdragen? Dan heeft dat geen invloed op je recht op kinderbijslag, ziekte-uitkeringen of de terugbetaling van gezondheidszorgen. Jammer genoeg bouw je voor de vrijgestelde bijdragen ondertussen geen pensioenrechten op – tenzij je vóór de verjaringstermijn van vijf jaar de vrijgestelde bijdragen plus de bijbehorende verhogingen vereffent.

4. vrijstelling van je vennootschapsbijdrage

I. Vrijstelling voor jonge vennootschappen

Een personenvennootschap die als onderneming geregistreerd staat in de Kruispuntbank voor Ondernemingen (KBO), kan in de eerste drie jaar vanaf haar oprichting, vrijstelling krijgen. De vrijstelling wordt toegekend op voorwaarde dat alle zaakvoerders/bestuurders en de meerderheid van de werkende vennoten (die geen zaakvoerder/bestuurder zijn) in de tien jaar voorafgaand aan de oprichting van de vennootschap maximum drie jaar zelfstandige waren.

Kapitaalvennootschappen zoals de NV en de commanditaire vennootschap op aandelen kunnen geen beroep doen op deze vrijstellingsregel. 

De vrijstelling wordt voor ieder jaar afzonderlijk beoordeeld. De voorwaarden moeten dus ieder jaar opnieuw vervuld zijn.

II. vennootschappen zonder activiteit

Als je vennootschap gedurende een bepaald jaar geen enkele activiteit heeft gehad, moet u de vennootschapsbijdrage voor dat kalenderjaar niet betalen. Het sociaal verzekeringsfonds mag deze vrijstelling toestaan op basis van een attest van de dienst vennootschapsbelastingen met de vermelding dat de vennootschap met ingang vanaf een bepaald kalenderjaar geen handels- of burgerrechtelijke activiteit meer uitoefent.
 

III. definitieve vrijstelling

Ook in de volgende situaties zijn vennootschappen hun vennootschapsbijdrage niet langer verschuldigd:

  • de vennootschap werd failliet verklaard bij vonnis van de ondernemingsrechtbank
  • de vennootschap maakt het voorwerp uit van een gerechtelijke reorganisatie die gehomologeerd werd door de ondernemingsrechtbank en niet werd vernietigd of ontbonden
  • de vennootschap bevindt zich in een toestand van vereffening en het uittreksel uit de akte waarbij de wijze van vereffening is bepaald, werd gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad

Als je vennootschap zich in een van bovenstaande situaties bevindt, moet de vennootschapsbijdrage niet meer betaald worden vanaf het bijdragejaar waarin de vennootschap zich in die situatie bevindt.

Betaalde vennootschapsbijdragen kunnen echter nooit terugbetaald worden.
 

5. afbetalingsplan

Bij financiële moeilijkheden kun je aan Acerta sociaal verzekeringsfonds vragen of je de vervallen sociale bijdragen gespreid kunt betalen. Tijdens de afbetalingsperiode worden verhogingen wegens laattijdige betaling aangerekend, maar geen invordering bij dwangbevel of gerechtelijke invordering ingezet. De termijn voor een afbetalingsplan is drie maanden. Hou er ook rekening mee dat je je lopende kwartaalbijdragen tijdig moet betalen.

Neem zo snel mogelijk contact op met Acerta sociaal verzekeringsfonds.

Bij financiële moeilijkheden kun je aan Acerta sociaal verzekeringsfonds vragen of je de vervallen sociale bijdragen gespreid kunt betalen. Tijdens de afbetalingsperiode worden verhogingen wegens laattijdige betaling aangerekend, maar geen invordering bij dwangbevel of gerechtelijke invordering ingezet. De termijn voor een afbetalingsplan is drie maanden. Hou er ook rekening mee dat je je lopende kwartaalbijdragen tijdig moet betalen.

Contacteer je regionale kantoor,  je vind de gegevens op je afrekening.

Beschik je over een vennootschap en zet jij je activiteiten stop wegens lage inkomsten? Dan gelden er nog twee bijkomende voorwaarden om overbruggingsrecht te genieten:

  • de vennootschap moet een procedure tot ontbinding en vereffening hebben opgestart. 
  • je vermogensvoordelen naar aanleiding van de ontbinding en vereffening mogen niet hoger zijn dan 27 694,79 euro. 

​→ Meer over overbruggingsrecht

Kom je in aanmerking voor overbruggingsrecht? Download het aanvraagformulier hieronder, vul het  in en onderteken het. Stuur het aangetekend naar je regionale Acerta kantoor - vóór het einde van het tweede kwartaal van de stopzetting. Advies nodig? Neem contact met ons op.

 

 

Je ontvangt sowieso kinderbijslag, ook wanneer je als zelfstandige ouder je sociale bijdragen niet betaalde. Deze versoepeling van de uitbetalingsvoorwaarden van de kinderbijslag werd ingevoerd ten gunste van het rechtgevende kind.