Btw-regeling voor (para-)medische beroepen staat voor een belangrijke wijziging

17 januari 2022

Vanaf 1 januari 2022 worden verschillende (para-)medische prestaties btw-plichtig. Dat betekent een grote aanpassing voor zelfstandigen die deze beroepen uitoefenen. Om je te ondersteunen bij deze overgang, lanceerde Acerta het online platform icounter by Acerta. Daar vraag je – of je nu klant bent of niet – snel en eenvoudig btw-wijzigingen en -activaties aan. 

Maar voor we daar dieper op in gaan, laten we de wijzigingen aan de btw-regeling voor medische beroepen onder de loep nemen.

Ben jij als (para-)medicus vrijgesteld van btw-plicht?

Om als (para-) medische zorgverlener binnen of buiten het ziekenhuis vrijgesteld te worden van btw-plicht moet je voldoen aan twee basisvoorwaarden:

1. De hoedanigheid van de dienstverlener

Op dit vlak betekent de hervorming een uitbreiding van de btw-vrijstelling. Het onderscheid tussen wel en niet-gereglementeerde en -erkende zorgverlening verdwijnt namelijk. Tot nog toe kwamen enkel erkende medische en paramedische zorgverleners in aanmerking voor een btw-vrijstelling.

Met de nieuwe regelgeving valt het onderscheid weg tussen erkende en gereglementeerde zorgverlening, en zorgverlening die dat niet is.

De nieuwe regels effenen het pad voor een btw-vrijstelling voor zorgverleners die door hun opleiding kunnen aantonen dat ze recht hebben op de vrijstelling. Denk bijvoorbeeld aan osteopaten en chiropractors die een diploma, certificaat of getuigschrift hebben behaald aan een erkende universiteit, hogeschool of andere Belgische onderwijsinstelling.

2. De aard van de verstrekte diensten

Van zodra de nieuwe regelgeving in werking treedt, kom je enkel in aanmerking voor vrijstelling van btw-plicht wanneer je medische diensten levert die een therapeutisch doel hebben. Of deze medische verzorging verstrekt wordt binnen of buiten een ziekenhuis verandert niks aan de regel.

Vanaf 1 januari 2022 zullen enkel therapeutische behandelingen en ingrepen nog vrijgesteld zijn van btw voor alle medische en paramedische beroepen.

Wat bedoelt de wet met therapeutisch?

Therapeutische prestaties zijn prestaties die een diagnose, behandeling, verzorging en genezing van ziektes, letsels, afwijkingen en gezondheidsproblemen realiseren of de gezondheid van patiënten beschermen, in stand houden of herstellen. Niet-therapeutische prestaties zijn bijvoorbeeld esthetische behandelingen en ingrepen.

Hieronder vind je enkele concrete voorbeelden van therapeutische en niet-therapeutische prestaties.

Welke prestaties hebben WEL een therapeutisch doel?

Wanneer het doel van de prestatie de bescherming van de gezondheid van de betrokkene is, geldt over het algemeen een vrijstelling van btw. Spelen er andere motieven mee, vervalt de btw-vrijstelling. Enkele concrete voorbeelden:

  • Medisch onderzoek

Een medisch onderzoek aangevraagd door werkgevers voor hun werknemers of door verzekeringsmaatschappijen voor hun verzekeringsnemers valt onder de therapeutische prestaties. Dat betekent dus een vrijstelling van btw. Tenminste als het doel van het medisch onderzoek de bescherming van de gezondheid van de werknemer verzekeringnemers is. Gaat het om een medisch onderzoek in een juridische context, vervalt de therapeutische context. In dat laatste geval is het medisch onderzoek niet vrijgesteld van btw.

  • Staalafname

Ook voor het afnemen van stalen voor het testen ervan op ziektes blijft de vrijstelling van btw gelden. Tenminste wanneer de bescherming van de gezondheid van de betrokkene centraal staat. Een juridische context zorgt er ook hier voor dat de vrijstelling van btw vervalt.

  • Verklaringen van medische geschiktheid

Hetzelfde principe geldt voor het afgeven van verklaringen van medische geschiktheid. Als die dienen om de gezondheid van de betrokkene te beschermen – bijvoorbeeld een verklaring van medische geschiktheid om te reizen – is er vrijstelling van btw. Die vrijstelling vervalt wanneer de bescherming van de gezondheid van de betrokkenen niet langer centraal staat. Bijvoorbeeld om te bepalen of iemand geschikt is om een job uit te oefenen.

  • Begeleid trainingsprogramma

De vrijstelling van btw is van toepassing op trainingsprogramma’s begeleid door professionals zoals kinesitherapeuten. Deze programma’s concentreren zich op de patiënt en eventuele medische risicofactoren en aandoeningen.

  • Groepstrainingen

Groepstrainingen gegeven door een professional zoals een kinesitherapeut kunnen onder therapeutische prestaties vallen. Opnieuw als ze de bescherming van de gezondheid van de betrokkenen centraal stelt. Een voorbeeld is zwangerschapsgymnastiek voor zwangere vrouwen met het oog op een vlotte bevalling.

  • Het bleken van tanden

In de meeste gevallen is het bleken van tanden geen therapeutische prestatie en dus ook niet vrijgesteld van btw. Een uitzondering is wanneer het gaat om verkleuringen van tanden en tandbederf als gevolg van chemotherapie of geneesmiddelen.

Welke prestaties hebben GEEN therapeutisch doel?

Prestaties die geen therapeutisch doel hebben, zijn niet vrijgesteld van btw. Over het om behandelingen die op andere zaken focussen dan op de bescherming van de gezondheid van een specifiek persoon.

  • Groepstrainingen en -behandelingen

Groepstrainingen- en behandelingen zoals fitness of gymnastiek zijn niet-therapeutisch als ze geen rekening houden met de specifieke medische risicofactoren of aandoeningen van de betrokkenen.  Het maakt niet uit of de trainingen gegeven worden door kinesitherapeuten of sportinstructeurs. Deze prestaties zijn dan ook niet vrijgesteld van btw.

  • Voedingsbegeleiding

Begeleiding door een gecertificeerd diëtiste om te vermageren omwille van esthetische redenen is geen therapeutische prestatie. Dit type prestaties is niet vrijgesteld van btw. Wanneer iemand een diëtiste inschakelt om ziekte te voorkomen of te behandelen, gaat het wel om een therapeutische prestatie. Deze prestaties zijn vrijgesteld van btw.

  • Voetverzorging

Voetverzorging die esthetisch van aard is en niet draait om het behandelen of voorkomen van ziekten, is een niet-therapeutische prestatie en is niet vrijgesteld van btw.

  • Thuiszorg na een esthetische ingreep

Thuiszorg door verpleegsters na een esthetische ingreep die niet vrijgesteld was van btw valt ook onder niet-therapeutische prestaties. Als de nazorg kadert in de behandeling van complicaties na zo’n ingreep, dan gaat het wel om therapeutische prestaties en is er dus ook een vrijstelling van btw.

Wat betekent dit voor zorgverleners?

De hervorming beperkt de btw-vrijstelling op vlak van verstrekte diensten. Sinds 2016 wordt op ingrepen en behandelingen van esthetische aard uitgevoerd door artsen al 21% BTW toegepast. Met de nieuwe regeling die binnenkort in voege gaat, geldt dit voor alle medische beroepen betrokken bij esthetische ingrepen. Meer nog: het geldt voor alle ingrepen en behandelingen zonder therapeutisch doel, of die nu esthetisch van aard zijn of niet.

Vanaf wanneer gaat de nieuwe regelgeving in?

Tegen 1 januari 2022 zouden de nieuwe regels in werking treden. Ondertussen is de nieuwe wet al gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. Vanaf Nieuwjaar 2022 geldt dus de btw-plicht van 21% voor alle niet-therapeutische behandelingen.

Waarom verandert de btw-regeling voor medische beroepen?

De Belgische wetgeving maakte sinds jaar en dag een onderscheid tussen medische en paramedische beroepen. Paramedische beroepen werden op hun beurt onderverdeeld in erkende en gereglementeerde paramedische prestaties langs de ene kant, en de paramedische prestaties die niet-erkend en -gereglementeerd waren langs de andere kant.

Dat onderscheid was niet langer conform met de Europese btw-richtlijn. Na een oordeel van het Europees Hof van Justitie vernietigde het Belgische Grondwettelijk hof de bestaande bepalingen rond de btw-vrijstelling voor medische en paramedische beroepen. Een nieuwe wet was dus nodig om het onderscheid tussen zorgverleners af te voeren. Het is die nieuwe wet die op 1 januari 2022 in voege treedt.

Is nu de kous af?

Zeker niet. Er zijn nog verschillende discussies aan de gang. Bijvoorbeeld over de lijst van paramedische prestaties die in het ‘oude’ systeem onder de noemer “niet-erkend en -gereglementeerd” vielen. Bovendien zal het ook niet altijd duidelijk zijn of een behandeling of prestatie nu therapeutisch is of niet. De verantwoordelijkheid om dat onderscheid te maken, ligt bij de btw-diensten.

Je kan overigens nog steeds een vrijstelling verkrijgen voor niet-therapeutische prestaties. Tenminste, als je praktijk een kleine onderneming – ongeacht de juridische structuur - is met een jaarlijkse omzet kleiner dan 25.000€. Desondanks moeten kleine ondernemingen enkele btw-formaliteiten naleven en de btw-regels navolgen in de boekhouding.

Ook ziekenhuizen zullen zich moeten aanpassen aan de nieuwe wet. Ook hier is btw-vrijstelling enkel van toepassing op therapeutische prestaties. De bezoekersparking, verhuur van televisie op patiëntenkamers of schoonheidsbehandelingen in het ziekenhuis zullen dus onderworpen zijn aan 21% btw vanaf 2022.

Hoe kan Acerta jou helpen?

Acerta helpt jou eerst en vooral door je administratie gemakkelijker te maken. Daarom lanceerden we icounter by Acerta, het digitale ondernemingsloket voor alle zelfstandigen. Op dat platform wijzig je snel en eenvoudig je btw-regeling of KBO-gegevens en vraag je online je LEI- en EORI-nummer aan.

Word je door de nieuwe regelgeving btw-plichtig, dan staan wij voor je klaar met duidelijke informatie. Op onze pagina “Help, wat moet ik doen bij btw-plicht” lees je alles over btw, btw-plicht, btw-nummers enz. Via icounter by Acerta activeer je meteen je btw-nummer en voeg je activiteiten toe in de KBO (Kruispuntbank van Ondernemingen). Zo heb je je administratie in 3 duidelijke stappen opnieuw op orde:

  1. Je vraagt de activatie of wijziging aan in enkele muisklikken,
  2. Je betaalt snel, eenvoudig en vooral veilig via QR-code of bankcontact, en
  3. Wij regelen jouw aanvraag binnen de 24u.

Reken dus op Acerta voor complete service en praktische ondersteuning!

Deel dit artikel

Terug naar overzicht juridisch nieuws en updates