Vorige

Vrijwilligerswerk: waar moet je rekening mee houden?

02 maart 2021 Ellen Van Grunderbeek Werkgevers

De week van de vrijwilliger, hét ideale moment om een paar aandachtspunten bij vrijwilligerswerk aan het licht te brengen. Vrijwilligers zijn van onschatbare waarde, en zeker in deze coronatijden kunnen ze hun steentje bijdragen.

Werk jij met vrijwilligers, of ben je van plan dat te doen? Lees dan zeker verder.

Leestijd: Later lezen?

Is vrijwilligerswerk betaald?

We spreken van vrijwilligerswerk wanneer iemand zich vrijwillig inzet in een organisatie die geen winst nastreeft. Commerciële initiatieven kunnen in principe geen beroep doen op vrijwilligers, ook activiteiten in het eigen privé-of familieverband zijn geen vrijwilligerswerk.

Het vrijwilligerswerk gebeurt steeds onbezoldigd. Dat onbezoldigd karakter betekent niet dat je geen enkele vergoeding kan betalen. Je kan steeds een onkostenvergoeding toekennen, zo compenseer je  de kosten die naar aanleiding van het vrijwilligerswerk worden gemaakt.

Hoe kan je een vrijwilliger vergoeden?

De onkostenvergoeding kan een forfaitair of reëel karakter hebben.

  • Forfaitaire vrijwilligersvergoeding: de grensbedragen van de forfaitaire vrijwilligersvergoeding liggen voor 2021 op 35,41 euro per dag en 1.416,16 euro per jaar. Binnen deze grenzen wordt deze vergoeding geacht werkelijk gemaakte kosten te dekken, zonder dat die kosten bewezen moeten worden.
  • Reële vrijwilligersvergoeding: bij een reële kostenvergoeding betaal je de kosten terug op basis van bewijsstukken (kassaticketjes, facturen). De reële kostenvergoeding heeft geen bovengrens maar dient binnen redelijke grenzen te blijven.

Elk kalenderjaar moet je de keuze maken hoe de kosten vergoed worden, want je kan beide manieren van vergoeden niet combineren. De enige uitzondering daarop is de combinatie van het forfait met de terugbetaling van de werkelijke vervoerskosten. Deze mogelijkheid is beperkt tot 2000 km per jaar. Voor verplaatsingen met de eigen wagen, motor- of bromfiets van de vrijwilliger, kan je tot 30 juni 2021 0,3542 euro per kilometer toekennen. Vrijwilligers die met de fiets komen, kunnen een fietsvergoeding van maximaal 0,24 euro per gereden km genieten.

Let op: een vergoeding per uur of per shift is steeds uit den boze. In dat geval kunnen de inspectiediensten de vrijwilligers als werknemers kwalificeren en oordelen dat de vermeende vrijwilligers een arbeidsovereenkomst van (on)bepaalde duur moeten krijgen.

Is vrijwilligerswerk belastbaar?

Zolang de grenzen niet overschreden worden, moeten op vrijwilligersvergoedingen geen fiscale en sociale inhoudingen gebeuren en moet er ook geen fiscale fiche worden opgemaakt. Het volstaat dat je, op vraag van de belastingadministratie, een “nominatieve lijst” kan voorleggen waarop de betaalde kostenvergoedingen per vrijwilliger worden vermeld. De belastingadministratie kan dan ook de bewijsstukken opvragen waarop de betalingen zijn gebaseerd.

Indien de grensbedragen wel overschreden worden, zijn de betaalde vergoedingen in principe belastbaar en moet een fiscale fiche worden opgemaakt. De vrijwilliger heeft echter wel de mogelijkheid om aan te tonen dat zijn werkelijke kosten hoger liggen en de hogere vergoeding dus verantwoord is, mits het nodige bewijs daarvan.   

Verhoogde vergoeding voor specifieke categorieën

Voor bepaalde categorieën van vrijwilligers geldt een verhoogd jaarbedrag van 2.600,90 euro. Op dagbasis moet de traditionele grens van 35,41 euro nog steeds gerespecteerd worden. Deze categorieën vrijwilligers kunnen op jaarbasis dus enkel meer dagen vrijwilligerswerk verrichten, zonder de jaargrens te overschrijden.

Dit verhoogd grensbedrag geldt voor activiteiten als:

  • vrijwilligers in de sportsector: sporttrainer, sportlesgever, sportcoach, jeugdsportcoördinator, sportscheidsrechter, jurylid, steward, terreinverzorger-materiaalmeester, seingever bij sportwedstrijden;
  • de vrijwillige nachtoppas, te weten het inslapen, evenals de dag-oppas bij hulpbehoevende personen;
  • vrijwilligers in het niet-dringend liggend ziekenvervoer, dat is het liggend ziekenvervoer naar, vanuit en tussen ziekenhuizen of vestigingsplaatsen van ziekenhuizen en volgens de voorwaarden en kwaliteitscriteria die iedere gemeenschap bepaalt.

Deze verhoging geldt echter niet indien:

  • de vrijwilliger in dezelfde periode ook als verenigingswerker actief is bij de betrokken organisatie. Sinds 1 januari 2021 is het verenigingswerk beperkt tot de sportsector;
  • de vrijwilliger actief is in de sportsector en gedurende de periode van dat vrijwilligerswerk, een sociale zekerheids- of sociale bijstandsuitkering (ten laste van RVA of het OCMW) krijgt.
  • In deze gevallen blijft de klassieke jaargrens voor het vrijwilligerswerk van toepassing.

Vrijwilligerswerk in het kader van bestrijding van COVID-19

Organisaties uit cruciale sectoren of met essentiële diensten doen tijdens de coronacrisis beroep op vrijwilligers. Om hen te ondersteunen, geldt ook voor deze vrijwilligers het verhoogd jaarplafond van 2.600,90 euro, op voorwaarde dat de vrijwilligers ingezet worden in het kader van de coronacrisis. Deze maatregel geldt voorlopig tot en met 31 maart 2021.

De regering stelt ook in het vooruitzicht dat voor de vrijwilligers in de vaccinatiecentra tijdens de periode van 1 maart 2021 tot en met 31 december 2021 de jaarlijkse kostenvergoeding van 2.600,90 euro zal gelden.

Op al deze vrijwilligers zijn de klassieke regels van toepassing, met die uitzondering dat ook commerciële woonzorgcentra er tijdelijk beroep op kunnen doen. 

Ontdek het platform Bridge

Pak je personeelsoverschot of -tekort aan door je werknemers tijdelijk uit te wisselen met een andere werkgever. Meer informatie vind je op ons platform Bridge, of herbekijk ons webinar.

Ontdek Bridge Herbekijk webinar

Deel dit artikel

Geschreven door Ellen Van Grunderbeek

Juridisch adviseur bij Acerta

Gerelateerde artikels

Het coronavaccin tijdens de werkuren: wat met arbeidsongevallen?
Werkgevers

Het coronavaccin tijdens de werkuren: wat met arbeidsongevallen?

12 april 2021 Ellen Van Grunderbeek

Wanneer je medewerker zich tijdens de werkdag verplaatst naar het vaccinatiecentrum en een ongeval heeft, wordt het ongeval dan als een arbeids(weg)ongeval beschouwd?

Lees meer
Vlaams Parlement breidt antidiscriminatiebepalingen uit
Werkgevers

Vlaams Parlement breidt antidiscriminatiebepalingen uit

09 april 2021 Miet Vanhegen

Op 9 april 2021 trad het decreet dat de Vlaamse antidiscriminatiebepalingen voor een evenredige participatie op de arbeidsmarkt uitbreidt, in werking.

Lees meer
Vlaamse aanmoedigingspremie voor mantelzorgverlof
Werkgevers

Vlaamse aanmoedigingspremie voor mantelzorgverlof

07 april 2021 Evy Schoels

Sinds 1 september 2020 kunnen werknemers onder bepaalde voorwaarden mantelzorgverlof opnemen.

Lees meer