Een gepensioneerde in dienst nemen? Hier moet je rekening mee houden

Je kan als werkgever in de private sector een persoon die een rust- of overlevingspensioen ontvangt tewerkstellen, ongeacht zijn leeftijd. Dat deze persoon een pensioen ontvangt, neemt echter niet weg dat die dan bij jou het statuut van loontrekkende werknemer heeft. Je moet dan ook dezelfde regels volgen als voor de andere werknemers in je onderneming. Bijgevolg kan je in principe geen gepensioneerde aanwerven voor een arbeidsovereenkomst met een tewerkstellingsbreuk van minder dan 1/3^e van een voltijdse arbeidsprestatie.

Je moet ook de wettelijke ontslagregels naleven. Het enige verschil is dat eenmaal de werknemer de wettelijke pensioenleeftijd bereikt, de verkorte opzeggingstermijn van 26 weken van toepassing is wanneer je de opzegging geeft om de voor onbepaalde tijd gesloten arbeidsovereenkomst te beëindigen vanaf de eerste maand volgend op de maand waarin de werknemer de wettelijke pensioenleeftijd bereikt. Let wel: vanaf 2025 ligt de wettelijke pensioenleeftijd op 66 jaar, wat verwarring kan scheppen. Als je een werknemer wil ontslaan vlak vóór zijn pensioen en de opzegperiode loopt door na 1 februari 2025, dan moet je mogelijk een langere opzegtermijn hanteren.

Heeft je gepensioneerde werknemer de wettelijke pensioenleeftijd bereikt of kan hij bij de aanvang van het eerste Belgisch rustpensioen een loopbaan aantonen van minstens 45 jaar van minstens 104 dagen/jaar? Dan kan hij naast het pensioen zoveel bijverdienen als hij wil (geen inkomensplafond) met volledig behoud van zijn pensioen. In de andere gevallen moeten inkomensgrenzen worden gerespecteerd.

Sinds 1 januari 2024 hebben flexi-jobbers minstens recht op het sectorale baremaloon voor de uitgeoefende functie. De horeca vormt een uitzondering op deze algemene regel. Daar geldt voor flexiwerk een specifiek flexi-loon. Dat bedraagt sinds 1 februari 2025 minstens 12,53 euro per uur, inclusief vakantiegeld.

Hou er wel rekening mee dat je bovenop dit minimumloon andere vergoedingen en premies moet betalen die worden toegekend door de toepasselijke collectieve arbeidsovereenkomsten (bv. toeslag door weekendwerk, eindejaarspremie, ecocheques…). Let er ook op dat in alle sectoren geldt dat het flexiloon – inclusief vergoedingen, premies en voordelen – niet meer mag bedragen dan 150% van het minimale basisloon. Een sector-cao kan een ander maximum dan die 150% vaststellen.

Gepensioneerden die de wettelijke pensioenleeftijd nog niet hebben bereikt en ook geen 45 jaar loopbaan kunnen aantonen, moeten de algemene inkomensgrens van de regeling van toegelaten arbeid respecteren. Zij kunnen dus niet onbeperkt bijverdienen bovenop hun pensioen. Vanaf januari 2025 moeten ze ook een extra inkomensgrens respecteren. Het inkomen uit een flexi-job van deze gepensioneerden is beperkt tot 7.876 euro voor 2025 en 8.121 euro voor 2026. Het pensioen van de flexi-jobwerknemer kan zo tot twee keer verminderd worden, als zowel de algemene inkomensgrens als de bijkomende inkomensgrens voor het flexi-inkomen overschreden worden.

Ook in het verenigingswerk kan je beroep doen op gepensioneerden voor bepaalde activiteiten in de socio-culturele en/of de sportsector.

Aan het statuut van verenigingswerker zijn wel bepaalde voorwaarden verbonden, die ook voor niet-gepensioneerden gelden.

Verenigingswerk is alleen mogelijk voor een beperkt aantal activiteiten bij welbepaalde organisaties. Je kan hier een overzicht vinden van de werkgevers en activiteiten die onder het systeem vallen.

Voor de tewerkstelling van een verenigingswerker moet je met die persoon een arbeidsovereenkomst sluiten. Je moet dus de normale regels over de arbeidsrelatie naleven. Wel gelden enkele afwijkingen op arbeidsrechtelijk vlak.

Je verenigingswerker heeft recht op het loon en de arbeidsvoorwaarden die in je sector (en in je organisatie) gelden. Omwille van het specifiek karakter van verenigingswerk gelden er wel enkele uitzonderingen op de normale regels: er is geen recht op gewaarborgd loon bij ziekte of ongeval andere dan een beroepsziekte of een arbeidsongeval, er is evenmin recht op loontoeslagen voor avond-, nacht- en zondagsarbeid die worden toegekend door een cao, en er geldt geen opleidingsrecht. Daarnaast zijn de verplichtingen op het vlak van sociale documenten tot een minimum beperkt en gelden er kortere opzegtermijnen.

De verenigingswerker mag in de loop van een kalenderjaar maximaal 300 uren bij één of meer werkgevers in de socio-culturele sector en 450 uren bij één of meer werkgevers in de sportsector aan de slag. Het plafond voor alle activiteiten samen is steeds beperkt tot 450 uren per jaar.

Daarnaast staat er een limiet op het aantal te presteren uren per kwartaal: 150 uren in de sportsector en 100 uren in de socio-culturele sector. In het derde kwartaal geldt een hoger maximum van 285 uren, resp. 190 uren.

Ook gepensioneerden moeten zich aan deze plafonds houden.

Gepensioneerden die de wettelijke pensioenleeftijd nog niet hebben bereikt en ook geen 45 jaar loopbaan kunnen aantonen, moeten bovendien rekening houden met de algemene inkomensgrens van de regeling van toegelaten arbeid. Zij kunnen dus niet onbeperkt als verenigingswerker bijverdienen bovenop hun pensioen.

Als de jaar- en kwartaalplafonds worden nageleefd, moet je geen sociale zekerheidsbijdragen betalen op het loon van de verenigingswerker. Ook je werknemer moet dan geen sociale zekerheidsbijdragen betalen.

Wat de belastingen betreft: binnen de jaar- en kwartaalplafonds geldt voor de vergoedingen verkregen via het verenigingswerk in principe een gunstige fiscale behandeling. Dat is wel op voorwaarde dat de inkomsten uit het verenigingswerk op jaarbasis niet meer bedragen dan het (te indexeren) grensbedrag van 3.830 euro/jaar. Geïndexeerd voor het inkomstenjaar 2025 gaat het over een bedrag van 7.700 euro.

Als de verenigingswerker naast zijn activiteiten binnen het verenigingswerk ook nog actief is in de deeleconomie, dan tellen de inkomsten uit de deeleconomie ook mee voor dit grensbedrag.

Als (en zolang) de jaar- en kwartaalplafonds én het grensbedrag gerespecteerd worden, moet je geen voorheffing inhouden op de vergoedingen die je betaalt aan je verenigingswerker. De verenigingswerker zal het inkomen wel moeten aangeven in zijn aangifte in de personenbelasting. Daar zal het onderworpen worden aan een belastingtarief van 20%. Daarop wordt eerst nog een forfaitaire kostenaftrek van 50% in rekening gebracht. De uiteindelijke belastingdruk bedraagt dus maar 10%.