Loopbaansparen: hoe implementeer je dit in je bedrijf?

08 mei 2019

Zin om een plan voor loopbaansparen aan te bieden aan je werknemers? Vergeet zeker de procedure niet te volgen.

Loopbaansparen laat een werknemer toe om zijn loopbaan zelf te sturen en adempauzes in te lassen wanneer hij het nodig heeft. Dit systeem kan jou als werkgever helpen om nieuwe werknemers aan te trekken of om huidige werknemers te behouden. Let wel, de implementatie van een dergelijk plan in een onderneming is enkel mogelijk wanneer er een strikte procedure wordt gevolgd en wanneer er voldaan wordt aan bepaalde voorwaarden.

Het kader voor het plan voor loopbaansparen moet vastgelegd worden in een CAO

Zoals we reeds in ons vorig nieuwsbericht aankondigden, wordt het kader voor het loopbaansparen bepaald door de wet maar moet de sector of de onderneming er nog invulling aan geven.

Concreet betekent dit dat het kader van het plan voor loopbaansparen verder uitgewerkt moet worden in een collectieve arbeidsovereenkomst (CAO). Deze CAO moet in principe door de sector worden gesloten. Bij gebrek aan een door de sector gesloten collectieve arbeidsovereenkomst, en dit ondanks de activering ervan door een lid van de sector, is het aan de werkgever om een CAO op ondernemingsniveau te sluiten. Deze CAO bepaalt vervolgens het kader van het plan voor loopbaansparen dat van toepassing zal zijn op de werknemers.

Wat is de inhoud van deze CAO?

Een al dan niet sectorale collectieve arbeidsovereenkomst bepaalt de volgende elementen:

  • welke tijdsperiodes kunnen worden opgespaard;
  • de periode waarbinnen deze opgespaard kunnen worden;
  • de wijze van opname van deze dagen door de werknemer;
  • de waardering van het spaartegoed. Met betrekking tot de mogelijke op te sparen tijdselementen moet verduidelijkt worden op welk loon de werknemer aanspraak maakt wanneer hij zijn opgespaarde verlof opneemt (bv. opgespaarde conventionele verlofdagen die twee jaar later worden opgenomen);
  • het beheer en de garanties voor de werknemer;
  • de vereffening.

Een sector-CAO kan bepalen dat het spaartegoed overdraagbaar is tussen verschillende werkgevers binnen de betrokken sector. Deze CAO legt de nadere voorwaarden en modaliteiten van de overdraagbaarheid vast.

Opgelet: bij uitvoering van het systeem voor loopbaansparen moet men er steeds op toezien dat vrouwen dezelfde kansen krijgen als mannen.

Hoe moet het loopbaansparen beheerd worden eens ingevoerd?

Het stelsel van loopbaansparen kan beheerd worden op verschillende manieren. Er zijn drie mogelijkheden:

  • hetzij door de werkgever zelf. Hij moet in dat geval de nodige betalingswaarborgen voorzien;
  • hetzij door een externe instelling. Dit kan bijvoorbeeld een bank of een verzekeringsinstelling zijn;
  • hetzij door het Fonds voor Bestaanszekerheid binnen de betrokken sector.

Let wel, indien jouw sector slechts één manier bepaalt om het loopbaansparen te beheren, moet je je daaraan houden.

Hoeveel tijd kan worden opgespaard?

Tijd die buiten de "normale" werktijd in het bedrijf wordt gepresteerd, kan niet worden opgespaard.  De werknemer kan de volgende tijdperiodes opsparen:

  • Enkel bepaalde types overuren kunnen worden opgespaard:
    • De zogenaamde "vrijwillige" overuren, die niet bij wet moeten worden gerecupereerd (overeenkomstig artikel 25bis van de Arbeidswet van 16 maart 1971);
    • Het aantal uren dat meer werd gepresteerd dan de gemiddelde wekelijkse arbeidsduur en dat op het einde van de referteperiode het voorwerp kan uitmaken van een overdracht bij toepassing van glijdende werktijden overeenkomstig artikel 20ter van de arbeidswet van 16 maart 1971;
    • De overuren waarvan de werknemer de keuze heeft om ze al dan niet in te halen overeenkomstig artikel 26bis, §2bis van de arbeidswet van 16 maart 1971;
  • Alleen contractuele vakantiedagen die vrij door de werknemer worden bepaald, kunnen worden opgespaard. Wettelijke jaarlijkse vakantie en vaste bijkomende verlofdagen (bv. de dag van de Franse Gemeenschap in bepaalde sectoren) kunnen dus niet worden opgespaard;
  • Enkel de inhaalrustdagen (ADV) die resulteren in een gemiddelde wekelijkse arbeidstijd van minder dan 38 uur kunnen worden opgespaard.

Het is ook mogelijk om andere elementen dan de bovenstaande “tijdperiodes” op te sparen op voorwaarde dat er geen afbreuk wordt gedaan aan een hogere hiërarchische norm.

Dit betreft hier enkel de door de wetgever vastgestelde “spaartijd” maar je zal telkens moeten controleren of jouw sector geen afwijkende bepalingen heeft vastgelegd die je zal moeten naleven.

Hulp nodig bij het opzetten van een plan voor loopbaansparen?

Je hebt het wel begrepen, een plan voor loopbaansparen in uw bedrijf implementeren is geen sinecure maar kan wel een belangrijke troef zijn voor het behouden van uw werknemers en het aantrekken van potentiële kandidaten. Laat je bijstaan door een jurist om een dergelijk plan in jouw bedrijf in te voeren via onze diensten van Acerta Consult door ons te contacteren op het nummer 016/24.53.24 of per e-mail: cns.consult@acerta.be.

 

Wil je meer te weten komen voordat je ons belt? Raadpleeg afdeling 3.48 van de Sociale Gids op Trefzeker of afdeling 40.11 van de Sectorale Gids die gratis beschikbaar is voor de klanten van het sociaal secretariaat van Acerta.

 

In de opleiding 'Arbeidsduur en flexibiliteit' leert u alle regels rond arbeidstijd zodat u de werktijd in uw onderneming optimaal en flexibel kan organiseren.

Deel dit artikel
Terug naar overzicht juridisch nieuws en updates