Contact
Bel een kantoor
Kies een kantoor
Aalst Antwerpen Antwerpen-Wilrijk Brugge Brussel Louizalaan Brussel/Bruxelles Charleroi Dendermonde Dilbeek Gent Hasselt Kortrijk Leuven Libramont Liège Lier Louvain-La-Neuve Mechelen Namur Oostende Oudenaarde Roeselare Sint-Niklaas Turnhout Zaventem
Aalst
Leo De Béthunelaan 100, 9300 Aalst
053 82 62 95
Antwerpen
Brouwersvliet 33 B7, 2000 Antwerpen
03 206 21 78
Antwerpen-Wilrijk
Groenenborgerlaan 16, 2610 Antwerpen-Wilrijk
03 829 24 90
Brugge
Baron Ruzettelaan 5 bus 2, 8310 Brugge
050 44 39 60
Brussel Louizalaan
Louizalaan 123A, 1050 Brussel
02 333 27 25
Brussel/Bruxelles
Buro & Design Center (BDC), Heizel Esplanade PB 65, 1020 Brussel-Heizel
Of kom met het openbaar vervoer. Meer info vind je op mivb.be

02 333 27 25
Charleroi
Espace Sud, Esplanade Magritte 5, 6010 Charleroi
071 47 44 62
Dendermonde
Noordlaan 148, 9200 Dendermonde
053 82 62 95
Dilbeek
Ninoofsesteenweg 354 A, 1700 Dilbeek
02 474 39 35
Gent
Kortrijksesteenweg 1131, 9051 Sint-Denijs-Westrem
09 264 12 50
Hasselt
Kunstlaan 16, 3500 Hasselt
011 24 95 80
Kortrijk
Meensesteenweg 2, 8500 Kortrijk
056 26 67 01
Leuven
Diestsepoort 1, 3000 Leuven
016 24 51 29
Libramont
Avenue Herbofin 1 B, 6800 Libramont
061 22 26 63
Liège
Parc Artisanal 11-13, 4671 Liège
04 264 48 46
Lier
Hoogveldweg 155/1, 2500 Lier
03 491 84 31
Louvain-La-Neuve
Axis Park - The Gate, Rue Fond Cattelain 2, 1435 Louvain-la-Neuve, Mont-Saint-Guibert
081 25 04 55
Mechelen
Battelsesteenweg 455 A1, 2800 Mechelen
015 40 42 60
Namur
Chaussée de Liège 140-142, 5100 Namur
081 25 04 55
Oostende
Vijverstraat 47, 8400 Oostende
059 34 10 50
Oudenaarde
Meersbloem-Melden 46 bus 35, 9700 Oudenaarde
055 20 74 67
Roeselare
Ter Reigerie 11, 8800 Roeselare
051 26 08 60
Sint-Niklaas
Industriepark-Noord 27, 9100 Sint-Niklaas
03 870 74 97
Turnhout
Parklaan 46 bus 110, 2300 Turnhout
014 40 02 40
Zaventem
Parklaan 57/1 – 1930 Zaventem
02 773 16 30

Nieuwe wet over auteursrechten versoepelt de voorwaarden voor overdrachtsclausules in arbeidsovereenkomsten

19 augustus 2022

Een nieuwe wet versoepelt de voorwaarden voor een clausule in de arbeidsovereenkomst waarmee je medewerker auteursrechten naar jou overdraagt. Voortaan is voor de geldigheid van dergelijke overdracht met betrekking tot nog onbekende exploitatievormen niet langer vereist dat de clausule een winstaandeel toekent aan de medewerker. Het recht van je medewerker op een passende en billijke vergoeding wordt nu verzekerd door de wet zelf, via het mechanisme van de “succesclausule”.

Sneller auteur dan je denkt: auteursrecht van je medewerker en overdracht naar werkgever

Is je medewerker in het kader van zijn arbeidsovereenkomst bezig met het creëren van werken, zoals bijvoorbeeld een brochure of een technisch rapport?

Dan is de kans groot dat je medewerker voor deze creaties de bescherming geniet van het auteursrecht.

Je medewerker kan het vermogensgedeelte van zijn auteursrechten (de zogenaamde vermogensrechten) aan jou overdragen.

Dit houdt in dat je medewerker jou het exclusieve recht overdraagt om het werk te exploiteren. Beschik je als werkgever over dat recht, dan kun je de creaties van je medewerker gebruiken, zonder dat je hiervoor zijn toestemming moet vragen. Zo kan je de brochure op de bedrijfswebsite plaatsen of het technisch rapport overmaken aan de klant.

Dergelijke overdracht door je medewerker van zijn vermogensrechten moet op uitdrukkelijke wijze gebeuren, via een clausule in de arbeidsovereenkomst of een bijlage bij de arbeidsovereenkomst.

Kan de overdracht door je medewerker ook slaan op een nog onbekende exploitatievorm?

Kan zo’n overdracht door je medewerker ook betrekking hebben op exploitatievormen die nog onbekend waren toen de overdrachtsclausule werd ondertekend?

Voorbeeld:
“X” aantal jaren vóór de opkomst van het internet ondertekende je medewerker met jou een arbeidsovereenkomst waarin hij jou zijn vermogensrechten overdroeg op zijn creaties in het kader van zijn arbeidsovereenkomst. Mag je zoveel jaar later, op basis van die clausule, deze werken van je medewerker ook verspreiden via het internet? Of kon de overdracht door je medewerker onmogelijk betrekking hebben op exploitatie via het internet, omdat het internet toen nog niet bekend was?

De wet biedt een antwoord op deze vraag. Recent is hierin een versoepeling doorgevoerd.

Situatie vóór 1 augustus 2022

Volgens het wettelijk kader dat gold tot 1 augustus 2022, kon een overdrachtsclausule met betrekking tot creaties in het kader van een arbeidsovereenkomst enkel geldig betrekking hebben op onbekende exploitatievormen, als:

  • het beding dat uitdrukkelijk bepaalde, én
  • de werkgever in dat beding aan zijn medewerker een aandeel toekende in de winst die dergelijke exploitatie voor de werkgever zou opleveren.

Die tweede voorwaarde zorgde in de praktijk voor uitdagingen en discussies, en bleef vaak dode letter. Zo rees de vraag hoe een werkgever die geen “winst” maakt hiermee moest omgaan, en of het aandeel van de medewerker in de winst ook op “0” mocht worden bepaald.

Situatie sinds 1 augustus 2022

“Succesclausule” in de wet …

Op 1 augustus 2022 is een wet in werking getreden die via een hele reeks bepalingen een Europese richtlijn over auteursrechten omzet.

Eén van de verwezenlijkingen van die nieuwe wet, is dat die in onze wetgeving verschillende maatregelen invoert om te verzekeren dat een auteur wiens werken door iemand anders (zoals zijn werkgever) worden geëxploiteerd, hiervoor een passende en billijke vergoeding moet krijgen. Op sectoraal niveau kunnen collectieve overeenkomsten worden gesloten waarin nadere regels worden bepaald over die vergoeding.

Als de oorspronkelijk overeengekomen vergoeding (bijvoorbeeld: het loon) onevenredig laag blijkt te zijn in vergelijking met de exploitatie-inkomsten, dan heeft de auteur voortaan op grond van de wet zelf het recht om een aanvullende, passende en billijke vergoeding te vorderen, dus ook als de overeenkomst dat recht niet bepaalt. Dat is de zogenaamde “succesclausule” die is ingeschreven in de wet.

Op die manier heeft de auteur de wettelijke garantie dat hij van het toekomstig succes van de exploitatie van zijn werk zijn graantje zal kunnen meepikken.

Het wettelijk mechanisme van de succesclausule geldt ook voor auteurs die werken hebben gecreëerd in het kader van hun arbeidsovereenkomst en die de exploitatierechten daarop hebben overgedragen aan hun werkgever. De auteur kan dit wettelijk recht op een passende en billijke vergoeding ook inroepen met betrekking tot exploitatievormen die nog onbekend waren op het ogenblik van het afsluiten van de arbeidsovereenkomst.

… laat versoepeling toe van de voorwaarden voor een overdrachtsclausule in de arbeidsovereenkomst

Gelet op het wettelijk mechanisme van de succesclausule oordeelde de wetgever dat de hoger genoemde geldigheidsvoorwaarden voor overdrachtsclausules in arbeidsovereenkomsten met betrekking tot onbekende exploitatievormen, hun nut hadden verloren. Daarom heeft de nieuwe wet deze voorwaarden geschrapt, voor wat betreft werken die op of na 7 juni 2021 beschermd zijn door het auteursrecht.

Besluit

Voortaan kan je met je medewerker een overdrachtsclausule overeenkomen met betrekking tot nog onbekende exploitatievormen, zonder dat voor de geldigheid van dergelijke overdracht nog nodig is dat je in de clausule aan je medewerker een winstaandeel toekent.

De wet zelf garandeert nu aan je medewerker het recht op een passende en billijke vergoeding voor de exploitatie van zijn werken. Dit recht zal nog kunnen worden geconcretiseerd op het niveau van de sector, en kan aanleiding geven tot een vordering van je medewerker-auteur tot betaling van een aanvullende vergoeding.

Bron:
Wet van 19 juni 2022 tot omzetting van Richtlijn (EU) 2019/790 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2019 inzake auteursrechten en naburige rechten in de digitale eengemaakte markt en tot wijziging van Richtlijnen 96/9/EG en 2001/29/EG, Belgisch Staatsblad 1 augustus 2022

Deel dit juridisch nieuws en updates

Terug naar overzicht juridisch nieuws en updates